Một số điểm mới của Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Phòng, chống tham nhũng năm 2025
Ngày 01/07/2026, Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Phòng, chống tham nhũng 2025 sẽ chính thức có hiệu lực, đánh dấu một bước ngoặt lớn trong nỗ lực làm trong sạch bộ máy nhà nước. Với các thay đổi trọng yếu liên quan đến ngưỡng giải trình tài sản, mở rộng đối tượng kê khai và các quy định gắt gao khác về kê khai tài sản, Luật 2025 được ví như một 'bộ lọc' công nghệ cao. Dưới đây là các điểm mới nổi bật mang tính đột phá nhằm siết chặt kỷ cương và nâng cao hiệu quả phòng ngừa tham nhũng:
Một là, Quy định mới về mức biến động tài sản phải giải trình
Một trong những thay đổi quan trọng nhất là việc định lượng hóa mức biến động tài sản để kích hoạt cơ chế kiểm soát cụ thể Luật sửa đổi, bổ sung quy định rõ, cơ quan kiểm soát về tài sản, thu nhập theo dõi biến động về tài sản, thu nhập của người có nghĩa vụ kê khai thông qua phân tích, đánh giá thông tin từ bản kê khai hoặc từ các nguồn thông tin khác. Trường hợp phát hiện có biến động tài sản, thu nhập trong năm từ 01 tỷ đồng trở lên mà không kê khai thì cơ quan kiểm soát tài sản, thu nhập yêu cầu người đó cung cấp, bổ sung thông qua tin có liên quan; trường hợp tài sản thu nhập có biên động tăng thì phải giải trình về nguồn gốc của tài sản, thu nhập tăng thêm.
Hai là, Quy đình bổ sung về trách nhiệm người kê khai
Yêu cầu người kê khai phải cung cấp, bổ sung thông tin có liên quan, giải trình khi có biến động về tài sản, thu nhập trong năm có giá trì từ 01 tỷ đồng trở lên hoặc đê phục vụ việc xác minh tài sản, thu nhập. Bổ sung quy định việc kê khai, giải trình về nguồn gốc của tài sản, thu nhập tăng thêm là một trong những tiêu chí để đánh giá, xếp loại mức độ hoàn thành nhiệm vụ của cán bộ, công chức, viên chức.
Ba là, về tài sản, thu nhập phải kê khai:
Luật sửa đổi bổ sung Điều 35 về tài sản, thu nhập kê khai của Luật hiện hành theo hướng tài sản, thu nhập phải kê khai bao gồm: Quyền sử dụng đất, nhà ở, công trình xây dựng và tài sản gắn liền với đất, nhà ở, công trình xây dựng; kim khí quý, đá quý, tiền, giấy tờ có giá và tài sản khác mà mỗi loại tài sản có giá trị từ 150 triệu đồng trở lên; tài sản, tài khoản ở nước ngoài, tổng thu nhập giữa 02 lần kê khai.
Bốn là về đối tượng kê khai tại đơn vị sự nghiệp công lập
Luật 2025 mở rộng phạm vi đối với các vị trí có nguy cơ tham nhũng cao ở cơ sở và đơn vị sự nghiệp Bổ sung đối tượng là Phó Trưởng phòng và tương đương trở lên tại các đơn vị sự nghiệp công lập. Người đại diện phần vốn nhà nước tại doanh nghiệp và người giữ chức vụ quản lý trong doanh nghiệp nhà nước được kiểm soát chặt chẽ hơn.
Năm là quy định đối tượng kê khai hằng năm
Luật sửa đổi bổ sung quy định Kê khai hằng năm được thực hiện đối một số trường hợp trong đó có Người giữ chức vụ từ Phó Vụ trưởng và tương đương trở lên công tác tại Bộ, cơ quan ngang Bộ, cơ quan thuộc Chính phủ và cơ quan, tổ chức, đơn vị khác do Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ quyết định thành lập; Giám đốc sở và tương đương trở lên công tác tại chính quyền địa phương. Người thuộc diện cấp ủy cùng cấp quản lý và đảng viên chuyên trách công tác đảng hoặc có vị trí việc làm ở các cơ quan tham mưu, giúp việc của cấp ủy thực hiện việc kê khai hằng năm theo quy định của Đảng và quy định của pháp luật.
Sáu là, kiểm soát tham nhũng khu vực ngoài nhà nước
Tiếp nối tinh thần của Luật 2018, Luật 2025 siết chặt hơn các quy định đối với khối tư nhân: Áp dụng các biện pháp phòng ngừa tham nhũng bắt buộc đối với các công ty đại chúng, tổ chức tín dụng và tổ chức xã hội do Thủ tướng Chính phủ quy định. Khuyến khích và bảo vệ các doanh nghiệp xây dựng "văn hóa kinh doanh không tham nhũng".
Việc sửa đổi tại Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Phòng, chống tham nhũng 2025 này chuyển trọng tâm từ "xử lý hậu quả" sang "phòng ngừa chủ động" thông qua kiểm soát dòng tiền và tài sản một cách minh bạch hơn. Minh bạch tài sản không chỉ là nghĩa vụ pháp lý, mà còn là thước đo niềm tin của nhân dân đối với những người đang thực thi công vụ.
Chí Cường - Phó Chủ tịch UBND xã
